Waarom ik niet date.

Volgens mijn vriendinnen ben ik gek.

Ik ben single, ik geloof in de liefde en ik zou het fantastisch vinden om weer een partner te hebben.

Toch weiger ik een datingprofiel aan te maken. Dat schijnt niet logisch te zijn. Sterker nog, volgens sommigen is het ongeveer hetzelfde als zeggen dat je honger hebt, terwijl je weigert een supermarkt binnen te lopen.

En eerlijk? Ik snap hun punt, want ergens hebben ze gelijk.

Je ontdekt veel dingen door te doen.

Door te proberen.

Door fouten te maken.

Door mensen te ontmoeten.

Door te ervaren wat wel en niet bij je past.

Maar toch zegt alles in mijn systeem al maanden hetzelfde: Nee.

Niet tegen liefde of tegen een relatie of tegen een man, maar tegen de vorm. Tegen het idee dat liefde iets is wat je kunt organiseren.

Optimaliseren.

Of vinden door voldoende profielen naar links en rechts te swipen.

Tegen het idee dat een algoritme beter weet wie bij mij past dan het leven zelf.

Misschien ben ik daarin hopeloos ouderwets. Of hopeloos romantisch. Waarschijnlijk allebei.

Dirty Dancing, Notting Hill, My Life with the Walter Boys, Off Campus...Geef me een goed liefdesverhaal en ik ben verloren.

Maar ergens denk ik dat er nog iets anders speelt. Iets dat ik pas de afgelopen jaren ben gaan begrijpen.

Ik denk namelijk dat ik al eens wakker ben gekust.

Niet letterlijk, maar figuurlijk.

De wipwap

Onlangs volgde ik een training provocatief coachen.

Wat mij daarin fascineerde was niet zozeer de methode, maar het mensbeeld erachter. Het uitgangspunt is dat ieder mens ambivalent is. Dat er altijd meerdere stemmen tegelijkertijd in ons leven.

Een deel dat wil.

Een deel dat bang is.

Een deel dat verlangt.

Een deel dat zich wil beschermen.

Een deel dat vrijheid zoekt.

Een deel dat verbinding zoekt.

Hoofd en hart.

Ratio en gevoel.

Liefde en angst.

Als een coach alleen maar empathisch reageert, gebeurt er vaak iets grappigs. De coachee gaat automatisch de advocaat van de duivel spelen. 

De wipwap blijft perfect in balans. En daardoor beweegt er niets.

Provocatief coachen draait die dynamiek om. De coach vertegenwoordigt dan juist de andere kant en speelt de advocaat van de duivel. Op een warme, speelse en soms licht plagerige manier.

De coachee brengt dan juist de empathie in...voor zichzelf...en omdat daar meer emotie bij komt kijken, legt dat ook meer gewicht in de schaal en komt de wipwap in beweging.

En precies daar ontstaat verandering.

Ik moest direct denken aan iets wat Martin Appelo beschrijft in zijn boek (H)echt niet.

Hij beschrijft zijn beeld van de wagenmenner. Degene die de tegengestelde krachten in onszelf leert sturen. Eros, het licht in ons en Thanatos, de donkerte in ons. De wagenmenner doet dat niet door één van de twee krachten te kiezen, maar door beide paarden te mennen en samen te laten werken.

Volgens mij geldt dat niet alleen voor coaching.

Volgens mij geldt dat voor het leven.

En zeker voor de liefde.

Want misschien is volwassen liefde niet kiezen tussen hoofd en hart, maar leren leven met allebei.

Sneeuwwitje

Het sprookje van Sneeuwwitje vond ik vroeger altijd magisch.

Een prins die op zijn paard kwam aangalopperen om haar wakker te maken.

Misschien niet bepaald modern, maar het sprak enorm tot mijn romantische verbeelding.

Tegenwoordig begrijp ik het anders. Volgens mij gaat het sprookje helemaal niet over een prins op het witte paard.

Het gaat over ontwaken.

Over een deel van jezelf dat nog slaapt, totdat iets of iemand je wakker maakt.

Voor een grotere waarheid. Voor een diepere laag. Voor een versie van jezelf die je daarvoor nog niet kende.

Dat is wat mij is overkomen.

Een paar jaar geleden ontmoette ik iemand. Een man die me iets liet voelen wat ik daarvoor niet kende. Niet alleen liefde. Dat woord is eigenlijk te klein.

Het was intensiteit.

Levendigheid.

Aanwezigheid.

Veiligheid.

Uitdaging.

Alsof iemand tegelijkertijd mijn hand vasthield en mij uitnodigde om groter te worden dan ik ooit was geweest.

Hij liet mij een vorm van liefde zien waarvan ik niet wist dat die bestond en daarmee veranderde hij mijn leven.

Niet omdat we samen eindigden.

Dat deden we niet.

En ook niet omdat er ooit sprake was van een liefdesverhaal zoals mensen zich dat vaak voorstellen.

Integendeel.

Er was geen relatie. Geen fysieke verbinding. Geen romantisch sprookje dat zich buiten de werkelijkheid afspeelde.

Ik was op dat moment nog getrouwd en het leven was gewoon het leven.

Maar soms is dat precies wat een ontmoeting zo bijzonder maakt.

Niet wat er tussen twee mensen gebeurt, maar wat er in één van hen wakker wordt.

Wat ik toen nog niet wist, is dat liefde je niet alleen laat zien wat mogelijk is. Ze laat je ook zien wat nog niet geheeld is. Dus naast al het mooie kwam ook alles omhoog wat ik liever niet wilde voelen.

Angst om verlaten te worden.

Angst om niet gekozen te worden.

Angst om niet goed genoeg te zijn.

Angst om volledig zichtbaar te zijn.

Om mezelf in mijn totale imperfectie aan iemand te laten zien.

Dat bleek misschien wel de grootste les.

Want liefde bleek niet alleen een gevoel.

Liefde bleek een spiegel.

Liefde als spiegel

Die spiegel liet mij zien waar ik mezelf nog in de weg zat.

Waar ik nog voorwaarden had gekoppeld aan liefde. Waar ik mezelf nog niet volledig accepteerde. Waar ik nog dacht dat liefde verdiend moest worden.

Het meest bijzondere?

Dat ik tegelijkertijd twee waarheden leerde dragen.

Dat ik van hem hield...En dat de realiteit anders was.

Dat mijn liefde echt was...En dat zij niet werd beantwoord.

Dat mijn waarheid mocht bestaan...Ook als zij niet de zijne was.

Dat klinkt misschien eenvoudig.

Dat is het niet.

Het vraagt iets van een mens om zijn hart open te houden wanneer het niet krijgt wat het verlangt.

Maar precies daar heb ik misschien wel de meest waardevolle les geleerd: Onvoorwaardelijke liefde.

Niet als romantisch concept, maar als dagelijkse praktijk.

Heel lang heb ik gewacht op antwoorden.

Op duidelijkheid.

Op closure.

Op de vraag of we vrienden konden blijven, nadat ik hem had verteld wat ik voelde.

Dat antwoord kwam nooit.

En ergens onderweg ontdekte ik iets belangrijks: Soms is geen antwoord ook een antwoord.

En soms is de belangrijkste les niet om closure van de ander te krijgen, maar om het in jezelf te vinden.

Om te accepteren dat je sommige dingen nooit zult weten. Dat er geen laatste hoofdstukken worden geschreven.

Geen nette afrondingen.

Geen verklaringen.

Alleen het leven.

Precies zoals het is. 

Misschien is dat ook waarom ik er op een gegeven moment lachend over ben gaan spreken als mijn situationship.

Niet omdat het een relatie was of een vriendschap en ook niet omdat het een kennis was, maar omdat geen van die woorden echt de lading dekte.

Als mens vinden we het prettig om dingen te kunnen benoemen. Om ze in een vakje te stoppen. Om er een label op te plakken. Dat geeft houvast. Zeker wanneer iets belangrijk voor ons is.

Achteraf denk ik dat het vooral mijn hoofd was dat iets probeerde te begrijpen. En misschien was het ook een manier om mezelf te beschermen tegen verdriet.

Tegen afwijzing.

Tegen het feit dat sommige ontmoetingen een enorme betekenis kunnen hebben zonder ooit een duidelijke bestemming te krijgen.

Maar het leven laat zich niet altijd vangen in definities.

Sommige mensen komen niet in je leven om een rol te vervullen. Ze komen om iets wakker te maken.

En misschien is dat soms genoeg.

Zonder spijt

Misschien is dat waarom ik uiteindelijk toch heb uitgesproken wat ik voelde.

Niet omdat ik dacht dat het iets zou opleveren of omdat ik een uitkomst probeerde af te dwingen, maar omdat ik wist hoe spijt voelt.

Mijn vader overleed in 2015 aan de gevolgen van het Guillain-Barré syndroom.

Binnen vierentwintig uur was hij volledig verlamd.

Hij woonde destijds in San Francisco. Een week later zou hij naar Nederland komen. Na jaren zouden we elkaar eindelijk weer zien. Die ontmoeting kwam nooit. In plaats daarvan stapte ik in een vliegtuig naar Californië. Toen ik aankwam lag hij op de intensive care.

Volledig verlamd.

Aan de beademing.

Alleen zijn ogen konden nog bewegen.

Dat was alles wat er nog over was.

Zijn ogen.

We probeerden nog te communiceren met een letterbord, maar dat bleek te ingewikkeld.

Dus uiteindelijk bleef alleen aanwezigheid over.

Oogcontact.

Stilte.

Liefde.

Drie maanden later werd de beademing stopgezet en overleed hij.

Wat achterbleef was verdriet, maar ook iets anders.

Spijt.

Niet omdat ik hem niet liefhad.

Integendeel.

Ik hield enorm veel van mijn vader...Maar ik had het hem te weinig gezegd.

Misschien uit trots of uit boosheid en misschien omdat ik hem onbewust verantwoordelijk hield voor dingen die veel ingewikkelder waren dan ik toen kon begrijpen.

Voor zijn afwezigheid.

Voor de scheiding van mijn ouders.

Voor de pijn binnen ons gezin.

Voor de breuk met mijn zus.

Misschien zelfs voor dingen die nooit van hem zijn geweest....Ik weet het niet.

Wat ik wel weet, is dat ik hem nooit echt heb verteld hoeveel hij voor mij betekende. Hoeveel ik van hem hield.

Dat besef heeft me veranderd, want vanaf dat moment wist ik één ding zeker.

Als het om liefde gaat, wil ik niet achterblijven met woorden die ik niet heb uitgesproken. Met gevoelens die ik niet heb gedeeld. Met een waarheid die alleen in mijn eigen hoofd heeft bestaan.

Misschien is dat ook waarom ik de man die mijn leven veranderde vertelde dat ik hem lief had.

Niet omdat ik dacht dat het iets zou veranderen, maar omdat ik niet opnieuw wilde leven met de vraag:

"Wat als?"

Wat als ik het had gezegd?

Wat als hij het had geweten?

Wat als ik moediger was geweest?

Nee.

Dat hoofdstuk kende ik al en ik wist hoe dat voelde. Dus heb ik het gezegd.

Mijn waarheid.

Mijn liefde.

Mijn hart.

De uitkomst bleek anders dan ik had gehoopt, maar daar heb ik geen spijt van.

Sterker nog, ik ben dankbaar.

Dankbaar dat ik heb geleerd dat liefde niet altijd wederkerig hoeft te zijn om echt te zijn.

Dankbaar dat ik heb geleerd dat twee waarheden tegelijkertijd kunnen bestaan.

Dat ik van iemand kan houden...En dat die liefde niet wordt beantwoord.

Dat mijn waarheid waar mag zijn...Ook als zij niet de zijne is.

De man die ik zoek

Mijn kinderen vroegen me laatst: "Mam, zou je eigenlijk opnieuw trouwen?"

Mijn antwoord kwam zonder nadenken: "Ja, absoluut!"

Omdat ik van liefde houd en omdat ik ervan houd om de liefde te vieren.

Met de juiste persoon.

Maar de juiste persoon is niet iemand die mij compleet maakt. Niet iemand die ik nodig heb. Niet iemand die mijn leegtes opvult.

Mijn leven is al vol of compleet. Met mijn kinderen, mijn familie, mijn vrienden, mijn werk, mijn avonturen, mijn vrijheid, mijn liefde voor het leven.

De man die ik zoek is niet de taart.

Hij is de kers.

Een fantastische kers overigens.

Maar de taart is zonder hem ook al heerlijk.

Dat is misschien wel het grootste verschil met vroeger.

Ik zoek geen redder. Geen oplossing. Geen andere helft.

Ik zoek een medereiziger. Iemand die zichzelf kent. Die nieuwsgierig blijft. Die verantwoordelijkheid neemt voor zijn eigen geluk. Die zijn hoofd gebruikt én zijn hart.

Niet perfect, maar levend.

En misschien nog wel het belangrijkste: iemand die twee waarheden tegelijk kan dragen.

Vrijheid én verbinding.

Kracht én kwetsbaarheid.

Ratio én gevoel.

Want volgens mij ontstaat juist daar de mooiste vorm van liefde.

Waarom dit niet alleen over liefde gaat

Wat ik in de liefde heb geleerd, zie ik eigenlijk overal terug.

In leiderschap.

In organisaties.

In de gebouwde omgeving.

In technologie.

In duurzaamheid.

We leven in een tijd waarin we voortdurend worden uitgenodigd om te kiezen.

Data of gevoel.

Controle of vertrouwen.

Efficiëntie of menselijkheid.

Rendement of welzijn.

Hoofd of hart.

Maar misschien zit de echte beweging juist niet in het kiezen.

Misschien zit zij in het vermogen om twee waarheden tegelijk vast te houden.

De Stockdale Paradox.

De wagenmenner van Martin Appelo.

De liefde van Elif Shafak.

De bewustwording van Eckhart Tolle.

Ze vertellen steeds opnieuw dezelfde les.

Dat volwassenheid niet gaat over kiezen tussen uitersten, maar over het leren dragen van allebei.

Ik was tot mijn 48ste zo'n beetje een wandelend hoofd.

De Nieuwe Aarde van Eckhart Tolle liet mij zien hoe dominant mijn denken was geworden.

De Veertig Regels van Liefde van Elif Shafak herinnerde mij aan iets wat ik onderweg was kwijtgeraakt.

Mijn hart.

Mijn gevoel.

Mijn vermogen om lief te hebben.

Die boeken markeerden het begin van een reis die uiteindelijk veel groter bleek dan liefde alleen.

Het was een reis naar mezelf.

En misschien is dat wel waar dit hele verhaal uiteindelijk over gaat.

Het gaat niet over een man en ook niet over daten. Het gaat eigenlijk ook niet over liefde.

Het gaat over thuiskomen bij jezelf.

Met een open hart

Misschien is dit wel het moeilijkste artikel dat ik tot nu toe heb geschreven. Niet omdat het over liefde gaat, maar omdat het over waarheid gaat.

Over mijn waarheid.

En omdat er al schrijvende regelmatig tranen over mijn toetsenbord liepen.

Tranen om mijn vader.

Tranen om verloren tijd.

Tranen om woorden die ik niet heb uitgesproken.

Tranen om liefde die er wel was, maar die ik niet altijd heb laten zien.

En misschien ook tranen van dankbaarheid.

Omdat ik inmiddels weet dat groei niet alleen gaat over begrijpen, bewustwording of persoonlijke ontwikkeling.

Soms gaat groei simpelweg over vergeven.

Van anderen én vooral van jezelf.

Mijn vader zei vroeger vaak:

"Accepteer wat je niet kunt veranderen en verander wat je niet kunt accepteren."

Ik begrijp die woorden nu beter dan ooit, want sommige dingen kun je niet meer veranderen.

Niet de tijd.

Niet het verleden.

Niet de keuzes die je ooit maakte vanuit het bewustzijn dat je toen had.

Wat je wel kunt veranderen, is de manier waarop je er vandaag naar kijkt. De zachtheid waarmee je jezelf beoordeelt. De liefde waarmee je terugkijkt. En de moed waarmee je verder gaat.

Vanmorgen ontving ik toevallig de maandelijkse Rafelrandjes-brief van Manon Huntjens.

Dit keer ging die over spijt.

Alsof het leven nog één laatste voetnoot onder dit artikel wilde zetten.

Ze sloot af met deze woorden:

laat het leven
dat was
of niet was
of misschien zal zijn straks
niet in de weg staan
van het leven dat is

laat het verhaal
van wat had kunnen zijn
niet in de weg staan
van het leven dat wacht

zodat we kunnen zien
dat het altijd al
in elk moment
precies zo
de bedoeling was

Deze woorden troosten mij.

Niet omdat ik zeker weet dat alles voorbestemd is, maar omdat ze mij eraan herinneren dat ik niet langer hoef te vechten met wat geweest is.

Misschien is dat uiteindelijk wat liefde mij heeft geleerd.

Niet hoe ik iemand anders moet vasthouden, maar hoe ik mijn eigen hart open kan houden.

Voor het leven dat er al is.

Voor het leven dat nog komt.

En voor alles wat zich daartussen bevindt.

Met liefde.

Met vertrouwen.

En zonder spijt.

🖤

Blijf in beweging. Wil je regelmatig een dosis zachte scherpte en reflecties in je mailbox ontvangen? Schrijf je in voor mijn Liefdesbrieven en blijf verbonden met de magie in jou.